Giraffen zinken niet

Wat zou er gebeuren als je een giraffe in een diep zwembad duwt? Zou het langnekkig wonder verdrinken, of gewoon rustig baantjes zwemmen? Het lijkt een irrelevante vraag, en misschien is het dat ook, maar het is ook een vraag waar niemand een sluitend antwoord op kan geven. Niemand zag ooit een giraffe zwemmen. En niemand waagde het ooit om een giraffe een zwembad in te duwen, gezien de praktische en ethische bezwaren. We weten het dus niet. Biologen kunnen alleen maar gissen.

De meeste zoogdieren zijn goede zwemmers, maar die lijn zomaar doortrekken naar giraffen gaat niet. Door hun bijzondere lichaambouw – een kort lijf, lange poten en een lange nek – vermoeden biologen eerder dat giraffen zinken als bakstenen. Omdat “vermoedelijk” zo’n ontgoochelend begin van een antwoord is, snelden wiskundigen Donald Henderson van het Royal Tyrrell Museum of Palaeontology in Canada en Darren Naish van de Universiteit van Portsmouth de biologen ter hulp. Ze ontwikkelden een digitale versie van een giraffe, en gooiden die in een al even digitaal zwembad. De bollebozen ontwikkelden hun computermodel op basis van beelden van zwemmende paarden en het gewicht, de massa, de longcapaciteit en het zwaartepunt van een echte giraffe.

Hun conclusie: er is geen reden om aan te nemen dat giraffen zouden zinken. Zelfs zwemmen moet lukken, al zou het er erg stuntelig uitzien. De dieren hebben hun lichaamsbouw niet mee. De lange voorpoten trekken het lichaam naar beneden, waardoor een giraffe in een zwembad zijn nek horizontaal en net onder het wateroppervlak moet houden. Om nog te kunnen ademen, zou de giraffe dan zijn kop in een ongemakkelijke hoek naar boven moeten richten om de neusgaten boven water te houden. Giraffen kunnen in theorie zwemmen, maar in werkelijkheid zullen maar weinig giraffen hun speedo uit de kast halen.

Weer een mysterie ontrafeld. Heerlijk toch? Wijzelf, de wereld en het universum zitten vol met dit soort bizarre vragen. Dit boek is een ode aan wetenschappers die de drang voelen om die mysteries, hoe gek ook, uit te pluizen. Wetenschap is veel meer dan een zoektocht naar antwoorden, het is vooral: willen, kunnen en durven botsen op vragen. Daarvoor heb je verwondering, nieuwsgierigheid, creativiteit, observatietalent en soms ook een losse vijs nodig.

Jonge zebravinken die vaak alcohol drinken, zingen vals en verliezen zelfs hun vaardigheid om mooie liedjes te fluiten. Een bizar inzicht dat ons tegelijk heel veel leert over de effecten van alcohol.

Voor de wetenschap van losse vijzen heb ik een academisch domein bedacht: fantastische wetenschap, de mix van humor en intellect, waar onderzoekers bizarre experimenten bedenken en inzichten verwerven die ons eerst doen lachen, en wat later ook doen nadenken. Kunnen dieren een orgasme krijgen, waarom belt je moeder vaker als het regent en waarom vinden we onszelf en anderen aantrekkelijker wanneer we gedronken hebben? Je verlangen naar antwoorden wordt in het boek "Giraffes don't sink" bevredigd.

Hoewel fantastische wetenschap vooral de verwondering viert, en je eindeloze inspiratie voor toogverhalen biedt, komen er vaak ook onverwachte inzichten uit voort. Britse wetenschappers ontdekten bijvoorbeeld dat melkkoeien met een naam meer melk geven dan naamloze koeien. Een leuk weetje, dat tegelijk het belang van dierenwelzijn onderstreept. Veetelers die hun koeien een naam geven, hebben vermoedelijk ook een nauwere band met hun dieren, waardoor die zich beter voelen, minder stress ervaren, en meer melk geven. En onderzoek dat becijferde hoe donzige eendenkuikens schijnbaar moeiteloos achter hun moeder aan zwemmen, inspireert ingenieurs om schepen minder brandstof te laten verbruiken.

Met het boek "Giraffes don't sink" wil ik je aanmoedigen om nieuwsgierigheid te omarmen, vragen met een open geest te benaderen en, vooral, nooit bang te zijn om vragen te stellen. Want het is juist de fantastische wetenschap die van tijd tot tijd ons begrip van de wereld, het universum en onszelf opnieuw vormgeeft.

Giraffes don't sink

And approx. 137 other fantastic insights from science

Uitgeverij VBK - Houtekiet

Engels