Langdurige klachten na doormaken covid-19 zijn niet uniek

Mensen die na het doormaken van een infectie met SARS-CoV-2 meerdere maanden blijven kampen met klachten, zoals vermoeidheid, kortademigheid, pijn op de borst, spierpijn, hartkloppingen, langdurig verlies van reuk en smaak, depressiviteit en geheugenklachten, trekken geregeld aan de alarmbel. Het fenomeen wordt in verschillende landen van nabij gevolgd en onderzocht. In België maakt het Federaal Kenniscentrum voor de Gezondheidszorg¹ hier werk van en in Nederland het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu².

Tot op heden is er geen duidelijkheid over hoe vaak dit voorkomt: de cijfers variëren tussen 3 en 30%, met een groter risico bij mensen die in het ziekenhuis belandden met ernstige covid-19. Het is al helemaal niet duidelijk hoe vaak deze langdurige covidklachten bij kinderen voorkomen. Ook is het niet uitgesloten dat de langdurige lockdownmaatregelen een invloed hebben op aanslepende klachten na een coronabesmetting bij kinderen. Er zijn tot op heden geen vergelijkende studies over.

Hoe moet je dit nieuws interpreteren?

Postvirale syndromen

Er worden verschillende benamingen gebruikt voor de aanslepende klachten na een corona-infectie: langdurige covid, chronische covid of postviraal covidsyndroom. De onderliggende mechanismen zijn nog steeds niet opgehelderd³. Overigens is het helemaal niet ongewoon dat je enkele weken, zelfs maanden, nodig hebt om van een stevige infectieziekte te herstellen. Postvirale syndromen kan je krijgen na alle virale infecties, de bekendste zijn die na griep en klierkoorts. Van eerdere coronavirussen, SARS en MERS, die in het begin van deze eeuw epidemisch waren in Azië, werden ook gelijkaardige langdurige klachten beschreven. Immunologen vermoeden dat langdurige covid geen unieke toestand is, eigen aan dit specifieke coronavirus, maar wel een verzameling van aanslepende klachten die na iedere andere virale infectie kan voorkomen⁴. Bovendien zijn de postcovidklachten niet verschillend van andere postvirale syndromen.

Nog geen verklaring

Het is wel vervelend dat er nog steeds geen duidelijke verklaring is voor deze veelal aanslepende klachten, die op zich erg kunnen hinderen. Door de huidige aandacht voor deze problematiek en de vele patiënten die zich groeperen en hiervoor hulp vragen, komt daar hopelijk verandering in. Zo zijn er aanwijzingen dat bij een aantal patiënten die een corona-infectie doormaakten, virusantigenen gedurende langere tijd aanwezig blijven in het lichaam en het immuunsysteem blijven prikkelen, maar dit moet nog door ander onderzoek⁵ bevestigd worden. Hoe dan ook, is het risico op postvirale klachten een extra reden om zich te laten vaccineren.

Conclusie

Een minderheid van de mensen die covid-19 doormaken, doet er maanden over om volledig te recupereren. Dit krijgt de namen langdurige covid, chronische covid of postcovidsyndroom. Dit is niets nieuws. Gelijkaardige aanslepende klachten zoals vermoeidheid, kortademigheid, depressiviteit of geheugenproblemen, kan je ook krijgen na iedere andere ernstige virale infectie. Hiervoor is nog geen duidelijke verklaring, maar het fenomeen wordt wel volop onderzocht.

Noten

1. Hypothesen voor de pathogenese van langdurige covid - KCE (fgov.be)

2. Long (langdurige) COVID | RIVM

3. Hypothesen voor de pathogenese van langdurige covid - KCE (fgov.be)

4. Long-term Covid-19 side effects aren’t unique. H1N1, Zika, and strep throat also have chronic symptoms. - Vox

5. Evolution of antibody immunity to SARS-CoV-2 | Nature