Waarom drijft de ene kaka… en zinkt de andere?

De wetenschap kan uitleggen waarom kaka soms blijft drijven en soms zingt. Daarvoor moeten we een slimme oude Griek bedanken: Archimedes! Hij ontdekte dit: 'Een voorwerp dat je in het water legt, krijgt een opwaartse duw van het water. Als het lichter is dan het water zal het drijven. Als het zwaarder is, zal het zinken.'

Dat klinkt moeilijk, maar met een drol als voorbeeld wordt het simpel.

Wetenschap met een drol

Stel: je hebt een maatbeker met 1 liter water. Dat weegt dan 1 kilogram (want water heeft een soortgelijk gewicht). Nu vul je diezelfde maatbeker vol met kaka.

• Weegt het minder dan 1 kilogram? Dan drijft het.

• Weegt het meer dan 1 kilogram? Dan zinkt het.

• Weegt het precies 1 kilogram? Dan zweeft het tussen de bodem en het wateroppervlak.

Let op: een klein keuteltje weegt natuurlijk geen kilogram. Daarom vergelijk je altijd gelijke hoeveelheden. Een keuteltje van 10 gram zal je dus moeten vergelijken met 10 milliliter water.

Het gaat dus niet om hoe groot de drol is, maar om hoe zwaar hij is in vergelijking met dezelfde hoeveelheid water. Dat heet het soortelijk gewicht of dichtheid. In deze tekst vergelijken we een drol van 1 kilogram met 1 liter water.

Hoeveel steekt er boven het water uit?

Het kan ook niet volledig drijven of zinken.

• Is het half zo zwaar, bijvoorbeeld 0,5 kg/liter? Dan steekt de helft boven het water uit.

• Is het bijna even zwaar, bijvoorbeeld 0,9 kg/liter? Dan steekt er een klein tipje boven het water uit.

Hoe dichter het soortelijk gewicht bij 1 kg/liter ligt, hoe dieper de drol in het water hangt.

Wat vertelt het over je gezondheid?

Je stoelgang hangt af van wat je gegeten hebt, hoeveel lucht en vocht erin zit, en hoe goed je darmen werken.

Of je kaka zinkt of drijft, zegt meestal niets over je gezondheid. Maar... als je merkt dat je kaka altijd blijft drijven, hard stinkt én vettig lijkt, dan kan dat betekenen dat je lichaam vet niet goed opneemt. In dat geval ga je best even langs de dokter.