Regen versnelt smelten van Groenlandse ijskap

De hoeveelheid neerslag in Groenland is de voorbije vier decennia niet toegenomen, maar de vorm waaronder die neerslag naar beneden valt, is wel sterk veranderd. Zo valt nu veel minder sneeuw dan vroeger, en veel meer regen. Dat heeft een team van Amerikaanse en Duitse glaciologen¹ ontdekt, aan de hand van metingen met satellieten en weerstations op de grond. De wetenschappers onderzochten de data tussen 1979 en 2012.

De toename van regen is een direct gevolg van de klimaatopwarming. In de onderzochte periode is de gemiddelde zomertemperatuur op Groenland met 1,8 graden Celsius gestegen. In de winter klimt het kwik tegenwoordig zelfs drie graden hoger dan veertig jaar geleden.

Dat de Groenlandse ijskap aan het smelten is, is al jaren bekend. De gigantische ijsmassa zou jaarlijks zo’n 270 miljard ton aan ijs verliezen – voornamelijk door het afkalven van ijsbergen in zee.  Maar sinds een paar jaar loopt er ook rechtstreeks smeltwater van de ijsmassa op het land in zee. De onderzoekers zijn ervan overtuigd dat de toegenomen regen dit mee in de hand heeft gewerkt.

De onderzoekers konden driehonderd verschillende ‘events’ identificeren waar het smelten van het ijs een direct gevolg was van de regen die was gevallen. Ze zagen bovendien dat dit soort events op het einde van de onderzochte periode, omstreeks 2012, ’s zomers dubbel zo vaak voorkwamen dan in het begin van de jaren 1980. In de winter was er zelfs sprake van een toename van de frequentie met een factor drie.

Warmere lucht zorgt ervoor dat neerslag vaker uit regen bestaat dan uit sneeuw. Omdat vloeibaar water een grotere energie-inhoud heeft, smelt er meer ijs en sneeuw op de ijskap. De regenwolken versterken dat effect nog eens, omdat ze de warmte vasthouden.

Vooral de regen in de winter is problematisch, vrezen de glaciologen. Die maakt de ijskap tijdens de zomer (wanneer er sowieso een smelt plaatsvindt) veel kwetsbaarder voor hogere temperaturen en warmere neerslag.

Noten

1. Marilena Oltmanns, GEOMAR Centre for Ocean Research, Kiel, Duitsland in The Cryosphere