Supercomputer was even de slimste in de klas (tot hij het niet meer was)

Supercomputer was even de slimste in de klas (tot hij het niet meer was)

Delen:

Het is een mooi voorbeeld van hoe AI en mensen elkaar kunnen inspireren. Nadat de zogeheten DeepMind-supercomputer een oud wiskundig record verbrak, werd de AI een week later alweer voorbijgestoken door twee snuggere Oostenrijkse wiskundigen.

Het record betreft een vermenigvuldiging van twee matrices (rechthoeken van telkens 4 x 4 cijfers) met elkaar. Het is een bewerking die veel wordt toegepast bij het comprimeren van data, het creëren van graphics en allerlei herkenningsalgoritmes.

Op zich is de vermenigvuldiging niet zo moeilijk te berekenen, maar ze vereist wel veel stappen en al snel aardig wat rekenkracht.

Voorbeeld van een matrixvermenigvuldiging door DeepMind.

In 1969 vond de Duitse wiskundige Volker Strassen een algoritme dat het aantal stappen terugbrengt van 64 naar 49. Dat record hield vijftig jaar lang stand. Tot een supercomputer van het bedrijf DeepMind dankzij  een neuraal netwerk een methode vond waarbij 47 stappen volstaan. DeepMind onderzocht veertienduizend algoritmes via een spelmodel. Met één daarvan kon de berekening in minder stappen gebeuren dan die van Strassen.

De concrete impact is best groot. Met grafische processors, die gespecialiseerd zijn in zaken als matrixvermenigvuldiging, zou er een snelheidswinst tot 20 procent te rapen zijn.

Indrukwekkend, ware het niet dat Jakob Moosbauer en Manuel Kauers van de Johannes Kepler University in het Oostenrijkse Linz een week later een algoritme presenteerden dat de 4x4-matrix in 46 stappen kan oplossen.

De onderzoekers waren al langer op zoek naar algoritmes om grotere matrices op te lossen. Tot ze de DeepMind-oplossing zagen. Die inspireerde hen ertoe om nog een extra stap uit de bewerking te elimineren.

Bron: Johannes Kepler Universität, Linz, Oostenrijk

Delen:

Francis Halzen ontvangt de Nobelprijs voor Fysica 2026 voor zijn voortrekkersrol in het onderzoek naar hoog-energetische neutrino's met ijs. De fysicus werkt aan de University of Wisconsin, maar groeide op in België. Hij is de tweede Belg die de Nobelprijs voor Natuurkunde wint, na François Englert in 2013.

BlogNatuurwetenschappen

Er lag een krokodil in de kast

125 jaar geleden kocht de KU Leuven een collectie fossielen die ze nooit meer heeft bekeken. Voor het eerst is een groep studenten op zoek gegaan naar krokodilachtige botten. Zij vonden aanwijzingen voor Diplocynodon, de oudste alligatorachtige.

In de klas kun je het misschien verbieden. Toch blijkt het in de praktijk nog knap lastig om delen door nul altijd te vermijden.

Vorige week liet OpenAI weten dat zijn model een van de moeilijkste wiskundige problemen, het Navier-Stokesprobleem over vloeistofbewegingen, had opgelost. De claim moet nog bevestigd worden, maar welke doorbraak is de volgende? En wat betekent dat voor andere mysteries uit de wetenschap?

ColumnNatuurwetenschappen

De kracht van kruisbestuiving

Soms heeft een schilder een wiskundige nodig en soms heeft een wiskundige, zoals ik, een kunstenaar nodig om te zien hoe wonderlijk wiskunde voor niet-wiskundigen werkelijk is.

In China is barnsteen gevonden van maar liefst 385 miljoen jaar oud. Het stamt uit een tijd waarin insecten nog niet de grootste vijanden van planten waren.

Toen de Chicxulub-asteroïde 66 miljoen jaar geleden insloeg, was dat misschien nog maar het begin van de ramp. Nieuw onderzoek suggereert dat een wereldwijde stofdeken de hitte van de inslag vasthield en terugkaatste naar de aarde. Het gevolg? Wereldwijde natuurbranden die het einde van de dinosauriërs mogelijk al binnen enkele uren bezegelden.

ColumnNatuurwetenschappen

Bron van quantumkansen

Honderd zomers geleden deden kansen hun intrede in de quantummechanica. Dit gebeurde zonder veel fanfare: in een kort artikel van de theoretische fysicus Max Born uit Göttingen. Wetenschapsfilosoof Sylvia Wenackers schrijft over wat dit teweegbracht in de decennia daarna.

De ruimterots die 66 miljoen jaar geleden de dinosauriërs van de aardbodem veegde, blijkt veel zeldzamer te zijn dan gedacht. Onderzoekers identificeren haar als een uitzonderlijke meteorietsoort die nauwelijks op aarde gevonden wordt. Dat zet de deur open naar een nieuwe verklaring voor de massa-extinctie.

En blijf op de hoogte van de laatste inzichten in wetenschap en technologie.

Nieuwsbrieven